Projekt „DORA”

RELACJA Z WYDARZENIA

W sobotę i niedzielę 7 i 8 października 2023r. przy pomocy i zaangażowaniu firm CargoMaster z Torunia, Morvi Usługi Transportu Kolejowego, Migro, Pomorska Kolej Metropolitalna, PKP Polskie Linie Kolejowe oraz przy pomocy Składu Darłowo należącego do 1. Regionalnej Bazy Logistycznej Wojska Polskiego i wsparciu samorządów Darłowa oraz Kwidzyna zrealizowaliśmy projekt historyczny po nazwą „DORA”

Projekt był działaniem statutowym naszego Stowarzyszenia w zakresie edukacji, promocji transportu kolejowego oraz zwrócenia uwagi na problem wykluczenia transportowego wielu regionów. Skład pociągu zestawiony był z lokomotywy i wagonów lat 70-tych, również drużyna pociągowa ubrana była w stroje kolejowe lat 70-tych. W pociągu podczas przejazdu uczestnicy wydarzenia mogli korzystać ze specjalnie przygotowanej prezentacji na temat historii mijanych stacji, linii kolejowych i regionów.

W przejeździe udział wzięli zaproszeni goście, eksperci transportu kolejowego, aktywiści społeczni i politycy zajmujący się problemem wykluczenia transportowego. Byli to: Karol Trammer, Iwona Budych, Patryk Hałaczkiewicz, Marcin Łowicki, Karolina Kozłowska, Adam Hoffmann, Anna Górska, Paulina Matysiak. Podczas całej podróży pasażerowie, uczestnicy wydarzenia mieli możliwość swobodnej rozmowy z gośćmi bez ograniczenia czasowego, co często jest problemem w spotkaniach np. w studio telewizyjnym czy radiowym.

Pociąg wyruszył w trasę 7 października z Torunia Głównego do Darłowa, a cały projekt podzielony był na kilka tematycznych odcinków.

Pierwszy odcinek pod nazwą „WISŁA” przebiegał z Torunia Głównego przez Chełmżę, Unisław Pomorski i Bydgoszcz Fordon do stacji Bydgoszcz Wschód. Pociąg przejechał linią nr 209 Bydgoszcz Wschód – Chełmża na której ruch pasażerki prowadzony jest tylko od poniedziałku do soboty, co bardzo utrudnia życie mieszkańcom miejscowości znajdujących się na tej trasie. Podczas tego przejazdu już rozmawiano o poważnym problemie wykluczenia transportowego. Nazwa odcinka nawiązywała do tego, że pociąg na swojej trasie dwukrotnie przejeżdżał przez rzekę Wisłę; w Toruniu i w Bydgoszczy-Fordonie.

Drugi odcinek pod nazwą „KOCIEWIAK” przebiegał z Bydgoszczy Wschód do Chojnic. Pociąg został wytrasowany początkowo historyczną magistralą węglową z pominięciem Bydgoszczy Głównej, od Bydgoszczy Wschód do Maksymilianowa, następnie do stacji Laskowice Pomorskie dawną trasą Berlin – Królewiec a obecnie linią nr 131 będącą częścią nowej magistrali węglowej. Nazwa odcinka nawiązywała do regionu Kociewia, przez który pociąg przejechał na odcinku od Terespola Pomorskiego do Śliwic przez Laskowice Pomorskie i Osie. Na stacjach Osie oraz Śliwice zaplanowano postoje, aby pasjonaci fotografii kolejowej mogli uwiecznić przejazd historycznego składu. Niestety również i tutaj rozmawiano w pociągu na temat niewystarczającej oferty przewozowej na trasie linii nr 215 Czersk – Laskowice Pomorskie i braku połączeń na dalszym odcinku od Czerska do Kościerzyny przez Karsin.

W Chojnicach pociąg miał zaplanowany dłuższy postój, aby skomunikować go z pociągami z Gdyni, Kościerzyny i Krzyża. Uczestnicy wydarzenia mieli czas na ocenę postępów modernizacji chojnickiego dworca i pamiątkowe zdjęcia. Z Chojnic ruszyliśmy w kolejnym etapie pod nazwą „PRZECHYLEWO” do Przechlewa. Nazwa nawiązywała do pierwotnej nazwy miejscowości Przechlewo, która znajduje się w połowie linii kolejowej nr 413 Człuchów – Słosinko, ale niestety możliwość jazdy pociągiem jest tylko do Przechlewa. Przejazd z Człuchowa do Przechlewa nieczynną od ponad trzydziestu lat linią kolejową był nie lada wydarzeniem w tym regionie. Był to bowiem czwarty przejazd specjalny na tej trasie od czasu likwidacji przewozów w 1991 roku. Linia nr 413 pozwalała na znaczne skrócenie podróży z Chojnic i Człuchowa do Słupska i Ustki. Niestety po jej likwidacji wszystkie pociągi muszą kursować okrężnie przez Szczecinek. Być może w przyszłości uda się przywrócić przejezdność całego odcinka linii 413 i zbudować łącznicę od strony Chojnic w kierunku linii 413 w Człuchowie, a tym samym utworzyć sensowny ciąg transportowy Chojnice – Słupsk.

Po powrocie z Przechlewa do Człuchowa przyszedł czas na kolejny etap wydarzenia. Pociąg udał się w dalszą drogę pod nazwą „STUDNICA” nawiązując do rzeki Studnicy, która płynie wzdłuż linii kolejowej w okolicach Miastka. Pociąg zatrzymał się w Szczecinku dla potrzeb technicznych zmiany kierunku jazdy, i linią nr 405 ze Szczecinka przez Miastko dotarł do Słupska. Warte odnotowania jest to, że przejazd pociągu historycznego odcinkiem Szczecinek – Miastko – Słupsk miał miejsce kilka dni po 145 rocznicy otwarcia tej linii, która miała miejsce 1.10.1878 roku. Skład pociągu zatrzymał się na chwilę w Miastku, następnie dla potrzeb krzyżowania z pociągiem regionalnym wyznaczono zatrzymanie na mijance Słonowice. Niestety podczas modernizacji linii zlikwidowano węzły kolejowe Miastko, Słosinko i Korzybie, o czym również rozmawiano podczas przejazdu z ekspertami.

Po dotarciu do Słupska nadszedł czas na przedostatni etap sobotniej podróży. Odcinek Słupsk – Darłowo nazwaliśmy „WIEPRZA” od rzeki płynącej przez Darłowo, ale również przez Korzybie, które mijaliśmy jadąc z Miastka do Słupska. Nazwy rzeki Wieprza nie należy mylić z inną rzeką o podobnej nazwie, mianowicie z Wieprzem będącym prawym dopływem Wisły płynącym w południowo-wschodniej części Polski. Cały sobotni odcinek przejechaliśmy planowo, bez żadnych opóźnień na trasie, dzięki czemu ostatni etap mogliśmy odbyć tak jak zaplanowaliśmy.

Ostatni etap sobotniej części wydarzenia to pociąg specjalny „DORA” z Darłowa do Darłówka wojskową bocznicą kolejową nr 835. Przejazd był pierwszym w historii tej bocznicy kursem pasażerskim. Wykonaliśmy trzy kursy, a na pokładzie pociągu gościliśmy mieszkańców Darłowa. Nazwa projektu jak i tego konkretnego pociągu nawiązuje do historii Darłowa z okresu II Wojny Światowej. To właśnie w ówczesnym Rügenwalde, dzisiejszym Darłowie w latach czterdziestych wojska Trzeciej Rzeszy dokonały pierwszego wystrzału z największego działa kolejowego na świecie. Działo to zostało zbudowane w zakładach zbrojeniowych Krupp w Essen, a zmontowane na miejscu w Darłowie. Ważyło 1350 ton, a zasięg pocisku o wadze 250 kg wynosił nawet 38 km. Działo było tak ogromne, że do jego transportu budowano dwa tory kolejowe, a ponieważ nie było możliwości obrotu lufy, tory kolejowe budowano w łuku, tak aby jadące działo ustawiało się po łuku toru lufą w kierunku celu. Działo było w stanie wystrzelić trzy pociski na godzinę. Rozmiar działa wymagał też odpowiedniej liczby osób do jego obsługi, która wynosiła aż pięciuset artylerzystów. O tej historii oraz o transporcie publicznym rozmawialiśmy podczas spotkania w Poczekalni Kultury darłowskiego dworca. Budynek został przejęty przez samorząd lokalny, gruntownie wyremontowany i służy społeczności lokalnej jako centrum kultury z poczekalnią dla podróżnych.

W drugim dniu wydarzenia, 8 października rozpoczęliśmy również od przejazdów pociągu „DORA” bocznicą Darłowo – Darłówko.

Po zakończeniu przejazdów na bocznicy nr 835 ruszyliśmy jako pociąg „LIWA” do Torunia Wschodniego, po drodze jednak zaplanowaliśmy kilka atrakcji dla uczestników wydarzenia. Nazwa pociągu „LIWA” nawiązuje najpierw do dawniej kursującego pociągu o tej nazwie, a dopiero drugorzędnie do nazwy rzeki Liwa płynącej przez Kwidzyn i w okolicach miejscowości Rakowiec Pomorski, Licze i Gonty.

W przeszłości kursował pociąg osobowy przyspieszony o nazwie „Liwa” relacji Grudziądz – Słupsk przez Kwidzyn i Trójmiasto a w weekendy kursował on z Torunia Głównego. Dlatego też, jadąc trasą pokrywającą się historycznie w dużej mierze z trasą ówczesnego pociągu nazwaliśmy ten etap wydarzenia pociągiem „LIWA” . Oczywiście nazwa ówczesnego połączenia nawiązywała do nazwy rzeki Liwy. Kurs „LIWA” przecinał trzykrotnie dawną granicę Wolnego Miasta Gdańska, mijaliśmy Bożepole Wielkie, Gdańsk Kiełpinek oraz Kałdowo. Pociąg na swojej trasie dzięki uprzejmości Pomorskiej Kolei Metropolitalnej odcinek z Gdyni Głównej do Gdańska Głównego przebył linią nr 248 (dawny numer linii Kornatowo – Chełmno) przez Port Lotniczy w Gdańsku i dalej historycznym przebiegiem od Gdańska Kiełpinka do Gdańska Wrzeszcza odbudowanym w 2015 roku po likwidacji w 1945 roku. Z Gdańska Głównego pociąg wytrasowany został przez Gdańsk Port Północny, a przejazd odbył się trasą Gdańsk Południowy – Gdańsk Olszynka – Gdańsk Port Północny – grupę torów obok stacji Gdańsk Kanał Kaszubski by wrócić do Gdańska Olszynki i przejechać w kierunku Pruszcza Gdańskiego i Tczewa. Po dotarciu do Malborka pociąg przejechał zmodernizowanym odcinkiem linii kolejowej nr 207 do Kwidzyna.

Na stacji Kwidzyn rozpoczął się kolejny ważny etap wydarzenia. Przejazd nieczynną w ruchu pasażerskim od ponad dwudziestu lat linią nr 218 Kwidzyn – Prabuty – Kwidzyn. Pociąg ten nazwaliśmy „KOLEJ REAKTYWACJA” z uwagi na to, że jest to bardzo krótki odcinek, linia ma dobre parametry i mogłaby służyć mieszkańcom Kwidzyna i okolic w komunikacji z magistralą Warszawa – Trójmiasto w Prabutach. Na stacji Prabuty możliwe jest korzystanie z pociągów dalekobieżnych i regionalnych w kierunku Warszawy, Olsztyna, Iławy, czy Torunia i Trójmiasta. Przejazd tym odcinkiem początkowo planowany był jako kurs jednokierunkowy. Mieliśmy w planach przejazd od Malborka przez Prabuty i Kwidzyn w kierunku Torunia, albo od Malborka przez Kwidzyn, Prabuty, Iławę w kierunku Torunia. Jednak podjęte rozmowy z Miastem Kwidzyn zaowocowały współpracą dzięki której Miasto Kwidzyn wsparło projekt finansowo i zdecydowaliśmy się na przejazd z Kwidzyna do Prabut i z powrotem. Z przejazdu skorzystało również ponad setka mieszkańców Kwidzyna. W pociągu dla pasażerów dostępna była oddzielna prezentacja na temat inwestycji samorządu w dworzec kolejowy Kwidzyn. Prezentacja została także udostępniona przez system rozgłośnieniowy w wagonach.

Po powrocie z Prabut do Kwidzyna kontynuowaliśmy kurs pociągu „LIWA” do Torunia Wschodniego, po drodze zatrzymując się w Grudziądzu oraz w Chełmży.

Cały dwudniowy projekt zrealizowaliśmy zgodnie z założonymi rozkładami jazdy oraz celami edukacyjnymi. Jesteśmy przekonani, że był to sukces dobrej współpracy wielu partnerów.

Stacja Toruń Główny.
Prezentacja map przejazdu pociągu.
Mapa przejazdu pociągu „WISŁA”
Stacja Toruń Główny.
Stacja Toruń Główny, tablica relacyjna.
Stacja Chełmża, zdjęcie na tle cukrowni.
Przejazd przez most w Fordonie.
Stacja Bydgoszcz Fordon.
Stacja Bydgoszcz Fordon.
Mapa przejazdu pociągu „KOCIEWIAK”
Stacja Maksymilianowo.
Stacja Maksymilianowo.
Stacja Maksymilianowo.
Stacja Maksymilianowo.
Stacja Laskowice Pomorskie.
Rozmowy na temat transportu publicznego.
Wagon gastronomiczny.
Stacja Laskowice Pomorskie, śniadanie dla maszynistów.
Stacja Laskowice Pomorskie, śniadanie dla maszynistów.
W drodze z Laskowic Pomorskich do Osia.
Przejazd przez przystanek Kwiatki w drodze z Laskowic Pomorskich do Osia.
Tuż przed Osiem.
Wjazd na stację Osie.
Stacja Osie.
Stacja Osie.
Stacja Osie.
Stacja Osie. Autor Jan Kulczyński.
Stacja Osie.
Stacja Osie.
Stacja Osie.
Stacja Osie.
Postój na stacji Osie.
Przejazd przez most w Tleniu. Fot. Kamil Cesarz.
Przejazd przez most nad Wdą w Tleniu. Autor Mateusz Kuziemski.
Przejazd przez przystanek Tleń.
Przystanek Śliwice.
Przystanek Śliwice.
Przystanek Śliwice.
Przystanek Śliwice.
Przystanek Śliwice, kierownik pociągu gotowy do dalszej pracy :-).
Stacja Szlachta.
Stacja Szlachta, semafory wyjazdowe w kierunku Czerska i Lipowy Tucholskiej.
Stacja Szlachta.
Stacja Szlachta.
Semafory wyjazdowe ze Szlachty w kierunku Czerska i Lipowy Tucholskiej.
Wyjazd ze Szlachty w kierunku Czerska.
Przejazd nad magistralą węglową. Nad linią nr 201.
Stacja Czersk.
Stacja Czersk.
Wjazd na stację Chojnice. Autor Jan Waniorek.
Stacja Chojnice.
Stacja Chojnice.
Mapa przejazdu pociągu „PRZECHYLEWO”
Stacja Chojnice.
Stacja Chojnice. Na uczestników wydarzenia czekają pyszne pączki.
Chojnice, nastawnia dysponująca.
Stacja Chojnice. Fot. Marcin Undro.
Chojnice, wyjazd do Człuchowa i Przechlewa. Fot. Marcin Undro.
Wjazd na stację Człuchów. Lewy skrajny tor to linia 413 do Słosinka/Przechlewa.
Wjazd na stację Człuchów. Prawy skrajny tor to linia z Przechlewa.
Stacja Człuchów.
Stacja Człuchów, Paulina Matysiak oraz Anna Górska.
Kolejarze na stacji Człuchów.
Kolejarze na stacji Człuchów.
Stacja Człuchów, manewry. Fot. Marcin Undro.
Stacja Człuchów, pociąg do Przechlewa. Fot. Marcin Undro.
Wyjazd ze stacji Człuchów. Trasa biegnie brzegiem jeziora.
Rozmowy w wagonie gastronomicznym w drodze do Przechlewa.
Rozmowy w wagonie gastronomicznym w drodze do Przechlewa.
W drodze do Przechlewa.
Rozmowy w wagonie gastronomicznym w drodze do Przechlewa.
Rozmowy w wagonie gastronomicznym w drodze do Przechlewa.
Rozmowy w wagonie gastronomicznym w drodze do Przechlewa.
W drodze do Przechlewa.
Stacja Polnica w drodze do Przechlewa. Fot. Marcin Undro.
Drodze do Przechlewa mijamy stację Polnica.
Pociąg Chojnice – Przechlewo. Autor Piotr Gromski.
W drodze do Przechlewa.
Karol Trammer podpisuje swoją książkę „Ostre cięcie. Jak niszczono polską kolej”
W drodze do Przechlewa.
W drodze do Przechlewa.
Mijamy dawną stację Czosnowo.
W drodze do Przechlewa, most nad Brdą.
W drodze do Przechlewa, most nad Brdą.
W drodze do Przechlewa.
W drodze do Przechlewa mijamy dawną stację Sąpolno Człuchowskie.
Sąpolno Człuchowskie, pociąg w drodze do Przechlewa. Fot. Marcin Undro.
Stacja Przechlewo. Fot. Marcin Undro.
Manewry w Przechlewie. Fot. Marcin Undro.
Stacja Przechlewo. Manewry. Fot. Marcin Undro.
Stacja Przechlewo.
Stacja Przechlewo.
Stacja Przechlewo.
Stacja Przechlewo.
Stacja Przechlewo.
Stacja Przechlewo. Autor Jan Waniorek.
Stacja Przechlewo.
Stacja Przechlewo, wspólna fotografia uczestników.
Stacja Przechlewo, pociąg gotowy do drogi powrotnej do Człuchowa.
Stacja Polnica w drodze do Człuchowa.
Stacja Polnica w drodze do Człuchowa.
Pociąg Przechlewo – Człuchów. Autor Piotr Gromski.
Stacja Człuchów, wjazd pociągu z Przechlewa. Fot. Marcin Undro.
Stacja Człuchów, pociąg. Pociąg „STUDNICA”
Mapa przejazdu z Człuchowa do Darłowa.
Herbata w Człuchowie.
Stacja Człuchów. Pociąg gotowy do drogi w kierunku Szczecinka. Autor Jan Waniorek.
Stacja Człuchów, wyjazd pociągu do Szczecinka/Słupska. Fot. Marcin Undro.
Wyjazd z Człuchowa do Szczecinka. Autor Jan Waniorek.
Wyjazd z Człuchowa w kierunku Szczecinka. Autor Patryk Kotlewski.
Wjazd do Szczecinka.
Stacja Szczecinek. Zmiana kierunku jazdy.
Stacja Szczecinek.
Stacja Szczecinek, po zmianie kierunku jazdy.
W drodze ze Szczecinka do Miastka.
W drodze ze Szczecinka do Miastka.
Wjazd na stację Miastko.
Stacja Miastko, wjazd pociągu specjalnego. Autor Patryk Kotlewski.
Stacja Miastko, obiad dla maszynistów.
Miastko, obiad dla maszynistów.
Stacja Miastko.
Stacja Miastko.
Mijanka Słonowice.
Stacja Słupsk.
Stacja Słupsk, zmiana kierunku jazdy.
Stacja Słupsk.
Stacja Sławno.
Stacja Sławno.
Stacja Sławno.
Stacja Sławno, wyjazd do Darłowa. Autor Patryk Kotlewski.
W drodze ze Sławna do Darłowa.
Wjazd na stację Darłowo.
Stacja Darłowo.
Stacja Darłowo.
Stacja Darłowo.
Stacja Darłowo.
Stacja Darłowo.
Stacja Darłowo.
Plan przejazdu bocznicą wosjskową.
Przejazd Darłowo – Darłówko.
Przejazd Darłowo – Darłówko.
Przejazd Darłowo – Darłówko.

DZIEŃ DRUGI WYDARZENIA. 8.10.2023r.

Pociąg na torach odstawczych przygotowywany do przejazdów.
Stacja Darłowo.
Śniadanie w pociągu.
Pociąg „DORA” na moście na rzece Grabowa.
Pociąg „DORA” . Przejazd przez most na rzece Grabowa.
Pociąg „DORA” zbliża się do mostu na rzece Grabowa.
Pociąg „DORA” na bocznicy Darłowo – Darłówko.
Pociąg „DORA” przejeżdża przez most na rzece Grabowa.
Pociąg „DORA” Darłówko – Darłowo.
Bocznica Darłowo – Darłówko. Widok w kierunku Darłowa.
Mapa przejazdu pociągu „LIWA”
Stacja Darłowo.
Pociąg z Darłowa do Sławna. Autor Patryk Kotlewski.
Stacja Sławno.
Stacja Sławno.
Mapa przejazdu na terenie Trójmiasta.
Przejazd przez estakadę stacji Gdańsk Port Lotniczy.
Przejazd przez Gdańsk Brętowo.
sdr
Stacja Gdańsk Główny.
Przejazd przez Martwą Wisłę w Gdańsku.
Przejazd przez most na Wiśle w Tczewie.
Stacja Ryjewo.
Stacja Ryjewo, krzyżowanie z pociągiem regionalnym.
Mapa przejazdu odcinka Kwidzyn – Prabuty – Kwidzyn.
Stacja Kwidzyn. Autor Adam Piotrowski.
Stacja Kwidzyn. Autor Adam Piotrowski.
Stacja Kwidzyn. Autor Adam Piotrowski.
W drodze z Kwidzyna do Prabut. Autor Adam Piotrowski.
W drodze z Kwidzyna do Prabut. Autor Adam Piotrowski.
W drodze z Kwidzyna do Prabut. Autor Adam Piotrowski.
Rakowiec Pomorski. W drodze z Kwidzyna do Prabut. Autor Adam Piotrowski.
W drodze z Kwidzyna do Prabut. Autor Adam Piotrowski.
Przejazd odcinkiem Kwidzyn – Prabuty – Kwidzyn.
W drodze z Kwidzyna do Prabut. Autor Adam Piotrowski.
Przejazd odcinkiem Kwidzyn – Prabuty – Kwidzyn.
Stacja Prabuty.
Stacja Prabuty.
Na trasie Kwidzyn – Prabuty – Kwidzyn.
Wjazd do Kwidzyna z Prabut.
Mijamy Rakowiec Pomorski.
Wjazd do Kwidzyna z Prabut.
W drodze z Prabut do Kwidzyna. Autor Adam Piotrowski.
W drodze z Prabut do Kwidzyna. Autor Adam Piotrowski.
Stacja Kwidzyn, pociąg TLK „FLISAK” oraz pociąg „LIWA” Auto Adam Piotrowski.
Stacja Grudziądz.
Wjazd na stację Chełmża.
Stacja Chełmża.
Odjazd z Chełmży w kierunku Torunia.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *